İnşaat demiri ve profil kesme makinelerinde disk parçalanması, kıvılcım ve sıkışma başlıca risklerdir. Periyodik kontrolde disk koruyucusu, mengene düzeneği, devir uyumu ve elektriksel güvenlik incelenir.
Demir kesme makinelerinde kesici, yüksek devirde dönen bir disk veya testeredir. Disk üzerindeki azami devir değeri makinenin devrinden düşükse disk parçalanır; bu nedenle kontrolün ilk adımı bu iki değerin karşılaştırılmasıdır. İkinci kritik unsur, iş parçasının sabitlenmesidir: mengeneyle tutulmayan bir profil, kesim sırasında dönerek operatöre çarpar.
Metal kesiminde çıkan kıvılcım uzun mesafeye ulaşır ve tutuşturucu güçtedir. Makinenin çevresinde yanıcı malzeme, yağ, boya veya kaynak tüpü bulunması ciddi bir uygunsuzluktur. Kıvılcım siperinin sökülmüş olması da aynı kapsamda değerlendirilir.
Hareketli koruyucunun bağlanarak açık sabitlenmesi; mengene kullanılmadan elle tutarak kesim yapılması; çatlak veya aşırı aşınmış disk kullanımı; kıvılcım siperinin bulunmaması; makine çevresinde yanıcı malzeme birikmesi; topraklama bağlantısının kopuk olması; acil durdurmanın çalışmaması.
Bulgular, konum ve risk seviyesiyle birlikte raporlanır. Rapor, işverenin İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamındaki yükümlülüğünü belgeler nitelikte düzenlenir.
En yaygın nedenler, diskin izin verilen azami devrinin makine devrinden düşük olması, diskte çatlak bulunması ve yanlış disk seçimidir. Bu üçü de kontrolde ayrı ayrı değerlendirilir.
Hayır. Sabitlenmeyen parça kesim sırasında döner ve operatöre çarpar. Mengene kullanımı zorunludur.
Evet. Kıvılcım uzun mesafeye ulaşır ve tutuşturucudur; siperin bulunmaması uygunsuzluk olarak raporlanır.
