ROPS ve FOPS Nedir? İş Makinelerinde Kabin Koruması

ROPS: devrilmeye karşı koruma

ROPS, makine devrildiğinde ezilmeyi önleyerek operatörün etrafında bir yaşam alanı bırakan taşıyıcı yapıdır. Kabin çerçevesi ya da açık makinelerde koruma kafesi biçiminde olur. Devrilme anında yapı kontrollü biçimde bir miktar şekil değiştirerek enerjiyi soğurur; bu, tasarımın bir parçasıdır.

FOPS: düşen cisme karşı koruma

FOPS, yukarıdan düşen malzemenin kabine girmesini önleyen üst koruma yapısıdır. Kazı, yıkım, hurda sahası ve maden gibi yukarıdan malzeme düşme riski olan işlerde belirleyicidir.

Emniyet kemeri olmadan ROPS işe yaramaz

Bu, en çok atlanan noktadır. ROPS yaşam alanını korur; operatörün bu alanda kalmasını sağlayan tek şey emniyet kemeridir. Kemer takılı değilse operatör devrilme sırasında kabin içinde savrulur ya da dışarı atılır ve makinenin altında kalır. Kemersiz bir ROPS, koruma sağlamaz.

Neden delik açılamaz?

ROPS ve FOPS yapıları belirli bir enerji soğurma kapasitesine göre tasarlanır ve test edilir. Yapıya delik açmak, kaynak yapmak ya da bir parçasını kesmek bu kapasiteyi hesaplanamaz biçimde düşürür.

Sahada sık gördüğümüz müdahaleler: far, anten, ayna ya da klima montajı için delik açılması, ek raf veya tutamak kaynatılması, çerçevenin bir bölümünün kesilmesi. Bunların hiçbiri masum değildir; kontrolde uygunsuzluk olarak raporlanır.

Hasarlı ROPS onarılmaz

Devrilme yaşamış ya da ağır darbe almış bir ROPS yapısı, enerjinin bir bölümünü zaten soğurmuştur. Düzeltilmesi, ısıtılıp doğrultulması veya kaynakla onarılması dayanımı geri getirmez; malzemenin iç yapısını daha da zayıflatır. Bu tür yapılar değiştirilir.

Sertifika etiketi

ROPS ve FOPS yapılarının üzerinde, hangi standarda göre test edildiğini ve hangi makine ağırlığı için geçerli olduğunu gösteren bir etiket bulunur. Kontrolde bu etiketin varlığı ve okunabilirliği aranır. Etiketi olmayan ya da başka bir makineden sökülüp takılmış bir kabin, koruma değeri bilinmediği için kabul edilmez.

Kontrolde nelere bakılır?

• Yapıda çatlak, ezilme, eğilme ve boya çatlağı (gizli çatlak belirtisi)
• Sonradan açılmış delik, kaynak izi ve kesik
• Bağlantı civatalarının sayısı, sınıfı ve torku
• Sertifika etiketinin varlığı ve okunabilirliği
• Emniyet kemerinin durumu, kilidi ve bağlantı noktaları
• Kabin camlarının bütünlüğü ve görüş alanı

Hangi makinelerde aranır?

Kazı, yükleme, dolgu ve sıkıştırma yapan iş makinelerinin tamamında: kazıcı yükleyici, yükleyici, dozer, greyder ve silindir. Genel kapsam için iş makineleri periyodik kontrolü sayfamıza bakabilirsiniz.